Từ Sinh Lý Đến Dưỡng Sinh · BS Nguyễn Khắc Viện · NXB Thế Giới, 2007
Trang 28 trong sách in · Bài 4. Hệ thống nội tiết
Tuyến giáp trạng tác động đến tốc độ chuyển hóa, sinh trưởng của cơ thể.
Tuyến cận giáp trạng tác động đến hàm lượng can-xi và phốt-pho trong máu.
Vỏ thượng thận tác động đến:
- Chuyển hóa natri và kali.
- Chuyển hóa của glu-xit: chống viêm.
Tủy thượng thận tác động đến hoạt động của tim, các cơ trơn, nội tạng.
Tụy tạng tác động đến chuyển hóa đường, tiêu hóa và tích trữ glu-xit.
Hóc-môn tinh hoàn (ở nam giới) tác động đến bộ phận sinh dục nam và phần nào sự sinh trưởng của cơ thể.
Hóc-môn buồng trứng (ở nữ giới) tác động đến bộ phận sinh dục nữ (kinh nguyệt, tử cung).
Cần nói rõ vai trò của tuyến yên. Được nối kết chặt chẽ với các trung tâm dưới vỏ não, tuyến này tiếp nhận tín hiệu từ thần kinh trung ương, tiết ra một loạt hóc-môn kích thích các tuyến nội tiết khác: tuyến giáp trạng, tuyến thượng thận, tinh hoàn, buồng trứng. Phần sau của tuyến yên tiết ra những hóc-môn kích thích thận và tử cung (hình 11). Các tuyến nội tiết hoạt động do những kích thích thần kinh hoặc do sự lên xuống của hàm lượng những chất nhất định trong máu như hàm lượng đường, canxi… xuống hay lên.
Một biến động nào đó - như sự giảm sút độ đường, độ canxi trong máu chẳng hạn, hoặc một kích động thần kinh - vừa tác